Βραζιλιάνικο Ζίου Ζίτσου: Οδηγός για αρχάριους

Τι είναι το Brazilian Jiu Jitsu

Το Brazilian Jiu Jitsu είναι ένα άθλημα grappling που βασίζεται στον έλεγχο, στις κλειδώσεις, στους πνιγμούς, στα περάσματα φρουράς και στη διαχείριση των θέσεων στο έδαφος. Σε αντίθεση με τα αθλήματα striking, δεν βασίζεται στα χτυπήματα προς τον αντίπαλο, αλλά στην προοδευτική τοποθέτησή του σε κατάσταση ελέγχου. Γι’ αυτό μελετάται ευρέως τόσο ως πολεμική τέχνη όσο και ως αγωνιστικό άθλημα.

Όποιος ξεκινά παρατηρεί συχνά αμέσως ότι η τεχνική μετρά περισσότερο από την καθαρή δύναμη. Φυσικά, η φυσική κατάσταση, η κινητικότητα και η αντοχή βοηθούν, αλλά το BJJ επιβραβεύει κυρίως τον συγχρονισμό, την ισορροπία, την αίσθηση και την ικανότητα αναγνώρισης των θέσεων. Ένας αρχάριος δεν πρέπει να προσπαθεί να κερδίσει κάθε ανταλλαγή, αλλά να μάθει να κινείται χωρίς να σφίγγεται.

Για να ξεκινήσεις δεν χρειάζεται να γνωρίζεις ήδη όλες τις τεχνικές. Είναι πιο χρήσιμο να κατανοήσεις τη γενική λογική: να βγαίνεις από μειονεκτικές θέσεις, να διατηρείς τις ευνοϊκές, να προστατεύεις τον λαιμό και τα χέρια, να αναπνέεις σωστά και να αποδέχεσαι ότι η πρόοδος έρχεται σωρευτικά. Το BJJ είναι ένα άθλημα υπομονής, όπου μικρές λεπτομέρειες γίνονται σημαντικές με την πάροδο του χρόνου.

Τι να περιμένεις από τα πρώτα μαθήματα

Τα πρώτα μαθήματα μπορεί να φαίνονται μπερδεμένα επειδή υπάρχουν πολλές νέες λέξεις: guard, half guard, mount, side control, back control, πέρασμα, sweep, submission. Δεν χρειάζεται να τα θυμάσαι όλα αμέσως. Ο αρχικός στόχος είναι να αναγνωρίζεις τις βασικές θέσεις και να κατανοείς πού πρέπει να τοποθετείς τα χέρια, τους αγκώνες και τα γόνατα ώστε να μην εκτίθεσαι υπερβολικά.

Πολλά γυμναστήρια ξεκινούν με προθέρμανση, καθοδηγούμενη τεχνική και μια φάση ελεγχόμενης εξάσκησης. Το σπάρινγκ, που συχνά ονομάζεται rolling, μπορεί να εισάγεται σταδιακά. Στην αρχή είναι φυσιολογικό να νιώθεις αργός και να χάνεις συχνά τη θέση. Αυτό δεν δείχνει έλλειψη ταλέντου: είναι απλώς ο τρόπος με τον οποίο το σώμα μαθαίνει μια νέα γλώσσα.

Μια πρακτική συμβουλή είναι να προπονείσαι με σταθερό ρυθμό και όχι με τυχαία ένταση. Δύο ή τρεις τακτικές προπονήσεις την εβδομάδα μπορούν να δημιουργήσουν γερά θεμέλια, ιδιαίτερα αν δίνεις προσοχή στην ποιότητα των επαναλήψεων. Το BJJ βελτιώνεται πολύ όταν ο αθλητής σταματά να πιέζει με τη δύναμη και αρχίζει να αντιλαμβάνεται την πίεση, τα κενά και το βάρος του αντιπάλου.

Gi, No-Gi και απαραίτητος ρουχισμός

Στο Brazilian Jiu Jitsu μπορείς να προπονείσαι με κιμονό, που ονομάζεται Gi, ή χωρίς κιμονό, σε μορφή No-Gi. Το Gi επιτρέπει λαβές στο πέτο, στα μανίκια και στο παντελόνι, κάνοντας τον έλεγχο πιο τακτικό και συχνά πιο αργό. Το No-Gi χρησιμοποιεί rashguard, σορτς και λαβές στο σώμα, επομένως είναι πιο δυναμικό και ολισθηρό.

Για να ξεκινήσεις με Gi χρειάζεσαι ένα κιμονό BJJ κατάλληλο για τον σωματότυπό σου, με εφαρμογή που επιτρέπει τραβήγματα και κινήσεις χωρίς να είναι υπερβολικά φαρδύ. Για το No-Gi είναι χρήσιμα τα rashguard και τα ρούχα συμπίεσης, όπως εκείνα που υπάρχουν στην κατηγορία rashguard και παντελόνια συμπίεσης.

Όποιος δεν ξέρει από πού να ξεκινήσει μπορεί να επιλέξει ανάλογα με το γυμναστήριο. Αν το κύριο μάθημα είναι Gi, συμφέρει να ξεκινήσεις με το κιμονό· αν το γυμναστήριο δουλεύει πολύ σε MMA ή grappling, το No-Gi μπορεί να είναι συχνότερο. Ιδανικά, με τον χρόνο, είναι καλό να γνωρίζεις και τα δύο, επειδή αναπτύσσουν διαφορετική αίσθηση.

Οι τεχνικές βάσεις που πρέπει να μάθεις πρώτα

Ένας αρχάριος πρέπει να δίνει προτεραιότητα στη στάση, τη βάση και την άμυνα. Το να γνωρίζεις πού να τοποθετείς το βάρος, πώς να μην τεντώνεις τα χέρια και πώς να προστατεύεις τον λαιμό μειώνει πολλά λάθη. Οι submissions είναι συναρπαστικές, αλλά γίνονται αποτελεσματικές μόνο όταν κατανοήσεις πώς να φτάσεις σε σταθερή θέση.

Οι πρώτες περιοχές μελέτης είναι συχνά η closed guard, η side control, η mount και ο έλεγχος της πλάτης. Από αυτές τις θέσεις μαθαίνεις να επιβιώνεις, να διαφεύγεις, να διατηρείς και να επιτίθεσαι. Δεν χρειάζεται να γνωρίζεις δεκάδες τεχνικές· είναι καλύτερο να έχεις λίγες απλές λύσεις και να τις επαναλαμβάνεις μέχρι να γίνουν φυσικές.

Μεγάλη σημασία έχει και η κίνηση στο έδαφος: shrimp, bridge, technical stand up και βασικές αναστροφές βοηθούν στην ανάπτυξη συντονισμού. Αυτές οι ασκήσεις μπορεί να φαίνονται παράξενες στην αρχή, αλλά αποτελούν το κινητικό λεξιλόγιο του BJJ. Χωρίς αυτές τις κινήσεις, πολλές τεχνικές είναι δυσκολότερο να εφαρμοστούν.

Πώς να προοδεύεις χωρίς να εξαντληθείς

Ένα από τα συνηθέστερα λάθη είναι να προπονείσαι πάντα στο μέγιστο. Το BJJ απαιτεί ένταση, αλλά και έλεγχο. Η υπερβολική δύναμη σε κάθε γύρο αυξάνει τον κίνδυνο τραυματισμού και επιβραδύνει τη μάθηση, επειδή ο αθλητής σκέφτεται μόνο πώς να αντέξει. Μια καλύτερη προσέγγιση είναι να εναλλάσσεις πιο τεχνικούς γύρους με πιο έντονους.

Είναι επίσης σημαντικό να επιλέγεις κατάλληλους παρτενέρ. Η προπόνηση με πιο έμπειρα άτομα βοηθά να κατανοήσεις τον σωστό ρυθμό, ενώ η εργασία με άλλους αρχάριους επιτρέπει να δοκιμάζεις τεχνικές με λιγότερη πίεση. Η επικοινωνία είναι θεμελιώδης: αν μια λαβή είναι υπερβολικά δυνατή ή μια θέση ενοχλεί, πρέπει να το πεις αμέσως.

Για όσους ασκούνται επίσης σε MMA ή striking, το BJJ αποτελεί πολύ χρήσιμο συμπλήρωμα. Σε αυτή την περίπτωση, οτεχνικού ρουχισμού για μαχητικά αθλήματα πρέπει να επιτρέπει μεγάλες κινήσεις, περιορισμένες λαβές και καλή αντοχή στην τριβή. Ο εξοπλισμός δεν αντικαθιστά την τεχνική, αλλά μπορεί να κάνει την προπόνηση πιο οργανωμένη.

Συμπέρασμα

Το να ξεκινήσεις Brazilian Jiu Jitsu σημαίνει να αποδεχτείς μια σταδιακή φάση μάθησης. Τα πρώτα μαθήματα χρησιμεύουν για να κατανοήσεις το σώμα, τις θέσεις και τον ρυθμό του αθλήματος. Με συνέπεια, το αρχικό χάος γίνεται μέθοδος και κάθε προπόνηση προσθέτει ένα κομμάτι στη συνολική κατανόηση.

Για να μάθεις περισσότερα σχετικά με εξοπλισμό, κιμονό, rashguard και οδηγούς για grappling, μπορείς να επισκεφθείς τους οδηγούς του ιστολογίου Ventura.

Συχνές ερωτήσεις